Traballadoras das residencias: "Estamos asqueadas, indignadas e, sobre todo, asustadas"... "cando o persoal dos centros pediamos por favor material para protexernos, a dirección ríase de nós, dicíanos que eramos unhas histéricas, unhas tolas"... "ata hai nada prohibían poñer máscaras"

"Ao comezo de todo isto, cando o persoal dos centros pediamos por favor material para protexernos, a dirección ríase de nós, dicíanos que eramos unhas histéricas, unhas tolas". Mar Peteira, presidenta do comité de empresa da residencia de maiores Volta do Castro, en Santiago de Compostela, retrocede no tempo unhas poucas semanas. Daquela o coronavirus aínda non golpeara os centros da terceira idade, mais as traballadoras sabían o que lles viría enriba se non se adoptaba unha actitude preventiva.

Lonxe de facelo, e aínda por riba de non equipar o persoal de equipos de protección, as direccións "dedicáronse a requisar o material que había dispoñible para que non se utilizara; ata hai nada prohibían poñer máscaras". Só cando comezaron os primeiros contaxios en residencias, "víronlle as orellas ao lobo" e subministraron material, "escaso e nalgún caso de vergoña", matiza Peteira. "Estamos asqueadas, indignadas, e sobre todo, asustadas".

A estas alturas da epidemia, atallar o problema esixe do triplo de esforzos. As cifras de persoas maiores e persoal infectado en residencias soben cada día. Segundo os últimos datos da Consellería de Política Social, son xa 315 os casos activos en centros residenciais (235 usuarios e 80 traballadores) e o maior foco segue sendo a DomusVi Barreiro de Vigo, con 74 infectados.

"UN CAOS"

"A xente lévao fatal, en cada momento danche unhas instrucións diferentes", conta Mar, que define a situación como un "total e completo caos". Agora, as traballadoras da residencia Volta do Castro contan con máscaras que poden cambiar diariamente, mais hai outros centros nos que se ven obrigados a reutilizar durante varios días os equipos de protección individual. Mar Peteira é crítica tamén coas medidas de desinfección levadas a cabo por parte do exército, ás que considera unha "pantalla" e unha "campaña publicitaria". "Desinfectan agora? E ata o de agora que?", di como denuncia á falta de prevención.

Ao seu ver, as visitas aos centros de maiores deberían terse impedido moito antes do día 17 de marzo, cando aínda se permitían entradas de familiares nas residencias. Nese mesmo momento, cumpriría desinfectar todas as estancias, e xa logo, equipar con material de protección ao persoal e realizar probas masivas de detección da Covid-19 para saber a situación á que se enfrontaban e seguir tomando medidas. 

Mar Peteira lembra que moitas das traballadoras son grupo de risco e "seguen facendo quendas". Lembra tamén que a carga de traballo nestes días é moito maior. "Tes que facer o mesmo número de residentes, nas mesmas horas, pero cunhas medidas que non se tomaban en estado normal". Ademais, as baixas, "posiblemente polo estrés desta situación", acumúlanse nas residencias, que non ven reforzado o seu cadro de persoal. "A semana pasada había dúas traballadoras abrazadas e chorando no corredor", denuncia Mar. "A xente ten medo, estamos temblando esperando que apareza un positivo".

"NON CONTAN CON NÓS CANDO DECIDEN"

Sobre a medida establecida pola Xunta de Galicia para xestionar os casos positivos dos centros de maiores, que implica a concentración destes usuarios enfermos en dúas únicas residencias - unha en Ourense e outra en Santiago -, Mar Peteira adverte que as instalacións non son as adecuadas para albergar camas hospitalarias e para atender os pacientes. "Non me parece de recibo cando hai hospitais que están en desuso", critica. "Van encerrar aí durante sete días á semana, 12 horas ao día, a xerocultores e persoal da limpeza con persoas contaxiadas. Que corpo aguanta iso?".

"Tomaron todas estas decisións e non contaron co comité de empresa, nin cos traballadores nin con ninguén. Fan o que queren e pasan toda a lexislación polo forro", denuncia a presidenta do comité, que esixe o respecto dos dereitos dos traballadores: "O estado de emerxencia non nos pode quitar dereitos. Entendemos que é unha situación excepcional, pero están deixando de lado ao persoal con patoloxías, as familias monoparentais... que seguen indo traballar".

Co gallo de salvagardar, pois, estes dereitos dos empregados, Mar Peteira pide, ante as iniciativas de saír aplaudir aos balcóns, que a cidadanía sexa tamén consciente do que vota nas eleccións. "Moitos dos que aplauden son xusto os que recortaron, os que pecharon plantas hospitalarias e os que nos baixaron o soldo. Parece que se estean rindo dunha", comenta. "A xestión improvisada desta crise é consecuencia dos recortes de todos estes anos".  (...)"                   (Uxía Iglesias, Galicia Confidencial, 01/04/20)